ឬសដូងបាត ជាការរីកធំនៃសរសៃឈាមនៅនឹងក្រសាលគូថរបស់មនុស្សដែលមានពីធម្មជាតិ ។ ជំងឺឬសដូងបាតនេះត្រូវបានចែកចេញជា២ប្រភេទគី ឬសដូងបាតខាងក្រៅ (Hémorroide externe) និង ឬសដូងបាតខាងក្នុង (Hémorroide interne) ។
ក្នុងនោះដែរ ជំងឺឬសដូងបាតខាងក្នុងគឺមានចែកចេញាជា ៤ដំណាក់កាល ៖
- ទី១: ស្ថិតនៅក្នុងក្រសាលគូថ (មិនមានលានធ្លាក់ចេញមកក្រៅ)
- ទី២: ធ្លាក់ចេញចុះបន្តិច ហើយអាចខំប្រឹងខ្ជឹបចូលទៅវិញដោយខ្លួនឯងបានក្រោយពេលបន្ទោបង់រួច
- ទី៣: ធ្លាក់ចុះផុតក្រសាលគូទចេញមកក្រៅ ហើយវាអាចចូលទៅក្នុងវិញដោយយកដៃរុញ បញ្ចូលទៅវិញ
- ទី៤: ធ្លាក់ចុះចេញផុតមកក្រៅហើយមិនចូលទៅវិញបានទេ (ទោះយកដៃទៅជួយរុញចូលក៏ដោយ) ។
ក) រោគសញ្ញា
- ធ្លាក់ឈាមស្រស់ពេលបន្ទោបង់
- ឈឺចាប់ ក្រហាយ ឫរមាសក្រសាលគូថ
- មានដុំសាច់ទុនៗ ធ្លាក់ជាប់នៅក្រៅក្រសាលគូថ ។
ខ) មូលហេតុ និងកត្តាប្រឈម
កត្តាប្រឈមដែលធ្វើឲ្យអ្នកកើតជំងឺឬសដូងបាត រួមមាន
- ការទល់លាមក ឬ ការពិបាកបត់ជើងធំ និងការរាគរូសរ៉ាំរ៉ៃ
- ការអង្គុយយូ ដូចជាអ្នកបើកបរ រថយន្តឈ្នួល, អ្នកធ្វើការយូដែលមិនមានបំលាស់ទី ឬលំហាត់ប្រាណមិនបានគ្រប់គ្រាន់
- កង្វះអាហារដែលមានជាតិសរសៃរ (Fiber) ហើយដែលមាននៅក្នុងបន្លែបៃតង និង ផ្លែឈើ
- ការហូបសាច់ច្រើនហួសកំរិត
- ការពិសារទឹកតិចពេក ដែលបណ្តាលឲ្យលាមកក្តៀនរឹង
- ស្រ្តីមានទម្ងន់ដែលទារក និង ក្រោយសំរាល ។
គ) ការព្យាបាល
ការព្យាបាលគឺយើងផ្តល់ជូនទៅតាមតំណាក់កាលនៃជំងឺដែលមានដូចជា
- តំណាក់កាលទី១ មិនតម្រូវអោយមានការព្យាបាលនោះទេដោយសារតែវាមិនស្តែងជារោគសញ្ញា និង ផលវិបាកនៅឡើយដែរ
- តំណាក់កាលទី២ និង ទីបីអាចធ្វើការព្យាបាលដោយការចង (Elastic band ligation)
- រីឯទី ៤ គឺភាគច្រើនអាចធ្វើឡើងដោយការវះកាត់ ។
* បញ្ជាក់
- ការប្រើប្រាស់ថ្នាំចាក់ឲ្យស្វិត ឬរលួយជ្រុះត្រូវបានគេបោះបង់ចោលហើយទៅតាមក្បួនបច្ចេកទេសវេជ្ជសាស្ត្រព្យាបាលថ្មីៗនេះ ព្រោះដោយសារតែវាអាចបង្កនូវផលវិបាក និង វិបត្តិធ្ងន់ធ្ងរដូចជា ៖ - ការឈឺចាប់ក្រោយការចាក់ថ្នាំ (ដែលមានសភាពខ្លាំង និង រយះពេលយូរ)
- ការធ្លាក់ឈាមក្រោយការចាក់
- ដំបៅរលួយបង្ករោគធ្ងន់ធ្ងរក្រោយការចាក់
- ឬពេលជាសះទៅ ធ្វើឲ្យខ្ជិបក្រសាលគូថ ។ល។
« ប្រសិនបើលោក លោកស្រីមានអាការៈ ឬរោគសញ្ញាដូចបានរៀបរាប់ខាងលើ សូមមេត្តាមកពិគ្រោះជាមួយវេជ្ជបណ្ឌិតជំនាញនៅមន្ទីរពេទ្យកាល់ម៉ែត ដើម្បីទទួលបានរោគវិនិច្ឆ័យ ច្បាស់លាស់ និងឈានទៅរកការព្យាបាលមួយដ៏ត្រឹមត្រូវប្រកបដោយជោគជ័យ។»
ប្រភព៖ facebook page Hospital Calmette


